محمد بن أبي بكر الزهري الغرناطي ( مترجم : حسين قره چانلو )
118
كتاب الجغرافية ( فارسى )
125 - اهالى اين ناحيه ( عراق ) آشناترين مردم با آلات موسيقى و نوازندگى هستند و انواع آلات موسيقى مانند ؛ عودها نوعى آلت موسيقى ، نغمههاى ساز ، نىها و گيتارها و زنگها و زلاميّات و غيره توليد مىكنند . اين نى منسوب به مردى به نام زلام بوده كه چون او پى به اين وسيله برد ، آنرا بساخت و به نام او منسوب شده است . اين نى از همهء نىها نازكتر و صدايى نيكوتر دارد و براى مردم شادىآورتر است . 126 - آنچه كه در پس اين شهر مىآيد ، راه حجاز و يثرب است . در اين راه چاههاى معروف به چاههاى زبيده وجود دارد ، همان چاههايى است كه كاروانهايى كه از عراق به طرف حجاز رفت و آمد مىكردند ، از آب آن مىنوشيدند . 127 - در طرف غرب عراق كوه معروف به « ريان « 1 » » قرار دارد كه در مقابل شهر حيره واقع است و از شهرهاى نزديك به اين كوه شهر نجران است . 128 - در پس اين كوه در شمال كوه معروف « جودى » « 2 » قرار دارد ، كه كشتى نوح ( ع ) بعد از طوفان بر آن فرود آمد . گفته مىشود كه بر قلّهء اين كوه بقايايى از قطعات كشتى نوح ( ع ) وجود دارد ، و اين كوه در سر راه شام واقع است . 129 - در بين كوه « ريان « 3 » » و كوه « جودى » كربلا « 4 » قرار گرفته ، كه مشهد حسين بن على ( ع ) است . در نزديكى رود فرات ، يزيد با سپاهيانش فرود آمدند ، او از كوفه به سمت فرات به راه افتاده بود . اكنون به بيان ناحيهء سوم مىپردازيم .
--> ( 1 ) . Djabal al - Rayyan . ( 2 ) . Djabal al - Djudi ; cf . E . I 2 . , II , 588 , Par M . Streck . ( 3 ) . Djabal al - Rayyan . ( 4 ) . Karbala' - Kerbela ; cf . E . I . , III , 543 , Par E . Honigmann .